6 Tekenen dat Je Bureaustoel Niet ARBO Veilig is

Je rug doet zeer, je schouders zitten vast, en na een werkdag van acht uur voel je je meer versleten dan productief. De schuldige? Vaak niet het werk zelf, maar de stoel waarop je zit.

Veel bureaustoelen voldoen simpelweg niet aan de ARBO-normen, en dat merk je pas als het te laat is. De NPR 1813 norm is de gouden standaard voor ergonomisch verantwoord zitten, maar lang niet elke stoel in je kantoor voldoet daaraan. Wanneer je stoel niet veilig is, bouw je schade op die je later moeilijk weer herstelt.

Je spieren compenseren, je wervels worden scheef belast en je focus verslapt.

Herken jij je in een van onderstaande scenario’s? Dan is het tijd voor actie. We bespreken zes veelgemaakte fouten die aantonen dat je bureaustoel niet ARBO-veilig is, inclusief herkenbare situaties en directe oplossingen.

Fout 1: De zithoogte staat vast op ‘standaard’

Een veelvoorkomend scenario: je pakt een nieuwe bureaustoel uit de doos, stelt hem in op de standaardinstellingen en zit vervolgens de hele dag met je benen in een hoek van 90 graden. Je voeten bungelen net iets te ver van de grond af, of je knieën zitten juist te hoog.

Dit voelt in eerste instantie misschien comfortabel, maar na een uur begin je de druk in je bovenbenen te voelen.

• Meet je zithoogte: je knieën moeten een hoek van 90 graden vormen
• Zorg dat je voeten volledig plat op de grond staan
• Gebruik een voetsteun als je benen te kort zijn voor de stoel

Waarom dit misgaat? Een verkeerde zithoogte belemmert de doorbloeding van je benen en zorgt voor een verkeerde drukverdeling op je zitbotten. Je heupen worden naar voren geduwd of juist naar achteren getrokken, waardoor je onderrug overstrekt of in elkaar klapt.

De gevolgen zijn o.a. tintelende benen, spataders en een chronisch scheve zithouding. De oplossing is eenvoudig: stel je stoel in op jouw lichaamslengte. De ideale zithoogte is wanneer je voeten plat op de grond staan en je knieën een hoek van 90 graden vormen. Bij kortere mensen is een voetsteun vaak onmisbaar. Een bureaustoel met een in hoogte verstelbare zitting is essentieel voor ARBO-veiligheid.

Fout 2: De rugleuning staat volledig rechtop

Stel je voor: je zit met je rug strak tegen de leuning aan, alsof je in een schoolbankje zit.

Je schouders zijn gespannen, je nek voelt stijf en je merkt dat je continu aan het ‘vechten’ bent tegen de stoel. Dit is een klassieke fout die vooral voorkomt bij mensen die denken dat rechtop zitten automatisch goed zitten is.

Waarom dit misgaat? Een rechtopstaande rugleuning dwingt je wervelkolom in een natuurlijk ongemakkelijke houding. De natuurlijke S-curve van je rug verdwijnt, waardoor de druk op tussenwervelschijven toeneemt. Je spieren moeten constant aangespannen blijven om je evenwicht te bewaren, wat leidt tot vermoeidheid en pijn in de onderrug en schouders.

• Zoek de knop om de rugleuning naar achteren te kantelen
• Stel de lendesteun in op de holte van je onderrug
• Probeer een hoek van 100-110 graden tussen zitting en rugleuning

De oplossing is het instellen van de juiste zithoek. Een ARBO-veilige stoel moet je rugleuning naar achteren kunnen kantelen.

De ideale hoek tussen zitting en rugleuning is 100 tot 110 graden. Dit zorgt ervoor dat je onderrug ondersteund wordt terwijl je spieren kunnen ontspannen. Zorg ook dat de lendesteun precies in de holte van je onderrug past.

Fout 3: Geen of verkeerde lendesteun

Je zit aan je bureau en merkt dat je langzaam naar voren zakt.

Je probeert jezelf recht te trekken, maar na vijf minuten hang je alweer op de rand van je stoel. Je rugleuning raakt nauwelijks meer je rug aan. Dit scenario herkent iedereen die ooit een stoel zonder lendesteun heeft gebruikt. Waarom dit misgaat? De onderrug heeft van nature een voorwaartse kromming.

Zonder ondersteuning verdwijnt deze kromming tijdens het zitten, waardoor de tussenwervelschijven ongelijk belast worden. De gevolgen zijn ernstig: chronische rugpijn, hernia’s en een verhoogde kans op ischias.

Een ARBO-veilige bureaustoel moet een verstelbare lendesteun hebben. Deze moet je handmatig kunnen verstellen in hoogte en diepte, zodat hij precies aansluit op de natuurlijke kromming van je onderrug.

• Controleer of je stoel een verstelbare lendesteun heeft
• Stel de steun in zodat deze precies de holte van je rug opvult
• Als je stoel geen steun heeft: overweeg een kussen of een nieuwe stoel

Heb je een stoel zonder deze steun? Dan is het tijd voor vervanging. Een verkeerde lendesteun is vaak erger dan geen steun, dus zorg dat je deze goed instelt. Meer weten over de ARBO regels?

Fout 4: Armleuningen die niet verstelbaar zijn

Je typt een rapport en je schouders zitten tot bij je oren getrokken.

Je armen rusten niet op de armleuningen, of ze staan te hoog waardoor je schouders omhoog worden getrokken. Dit is een veelvoorkomend probleem bij goedkope bureaustoelen met vaste armleuningen. Waarom dit misgaat? De armleuningen moeten ondersteuning bieden zonder je schouders te belasten.

Te hoge leuningen dwingen je schouders omhoog, wat leidt tot nekpijn en spanning in de trapeziusspier. Te lage leuningen bieden geen steun, waardoor je armen en schouders overbelast raken.

• Stel de armleuningen in op een hoogte waarbij je ellebogen een hoek van 90 graden vormen
• Zorg dat je schouders ontspannen kunnen blijven
• Verstel ook de breedte: je armen moeten comforteel naast je lichaam kunnen rusten

De gevolgen zijn tintelende armen, RSI-klachten en chronische nekpijn. De oplossing is een bureaustoel met in hoogte en breedte verstelbare armleuningen.

Je ellebogen moeten een hoek van 90 graden vormen en je schouders moeten ontspannen blijven. Of de stoel aan de ARBO-eisen voldoet is bij de aanschaf van een nieuwe stoel een must-have. Bij bestaande stoelen kun je soms aftermarket armleuningen monteren, maar vaak is vervanging de beste optie.

Fout 5: Een zitting die te diep of te ondiep is

Je zit op een bureaustoel en je merkt dat je heupen te ver naar achteren schuiven, waardoor je knieën de rand van de zitting raken. Of juist het tegenovergestelde: je zit op de rand van de stoel omdat de zitting te diep is en je benen niet ondersteund worden.

Dit is een subtiele fout die vaak over het hoofd wordt gezien. Waarom dit misgaat? Een te diepe zitting drukt tegen je knieholtes aan, wat de doorbloeding belemmert. Een te ondiepe zitting zorgt ervoor dat je zitbotten niet goed worden ondersteund, waardoor je gaat schuiven.

De gevolgen zijn tintelende benen, een verkeerde zithouding en pijn in de onderrug.

• Meet de diepte van je zitting: deze moet 2-4 cm kleiner zijn dan de afstand van je knieholte tot de achterkant van je knie
• Test of er ongeveer drie vingers ruimte zijn tussen de zitting en de achterkant van je knieën
• Kies voor een stoel met een in diepte verstelbare zitting voor de beste pasvorm

De oplossing is een zitting die past bij jouw lichaamsbouw. Een ARBO-veilige stoel heeft een zitting die 2 tot 4 cm kleiner is dan de afstand van je knieholte tot de achterkant van je knie. Je moet ongeveer drie vingers ruimte hebben tussen de zitting en je knieën. Bij kortere of langere mensen is een in diepte verstelbare zitting essentieel.

Fout 6: Een kapotte of onvoldoende verstelbare gasveer

Je stelt je bureaustoel in op de juiste hoogte, maar zodra je gaat zitten, zakt de stoel langzaam door. Of je kunt de hoogte wel verstellen, maar de veerkracht is zo zwak dat je voortdurend heen en weer wiebelt.

Dit is een teken van een versleten of kwalitatief slechte gasveer. Waarom dit misgaat?

• Test de gasveer: zit de stoel stabiel op de ingestelde hoogte?
• Controleer of je de hoogte soepel kunt verstellen
• Vervang een kapotte gasveer direct: dit is een ARBO-vereiste

De gasveer is het hart van je bureaustoel. Het zorgt voor de juiste zithoogte en stabiliteit. Een kapotte gasveer leidt tot een onstabiele zithouding, waardoor je spieren harder moeten werken om je evenwicht te bewaren.

De gevolgen zijn een verkeerde zithouding, pijn in de onderrug en een verhoogde kans op valpartijen. De oplossing is het controleren en indien nodig vervangen van de gasveer. Een ARBO-veilige bureaustoel moet stabiel staan en soepel verstelbaar zijn. Een kapotte gasveer is een directe reden om de stoel te vervangen of repareren. Veel leveranciers bieden vervangende gasveren aan, maar zorg dat je kiest voor een kwalitatief hoogwaardig exemplaar dat voldoet aan de veiligheidsnormen.

Checklist: Is jouw bureaustoel ARBO-veilig?

Gebruik deze checklist om je bureaustoel te controleren. Beantwoord elke vraag met ‘ja’ of ‘nee’.

• Is de zithoogte verstelbaar en staat deze op de juiste hoogte voor jouw lichaam?
• Heeft de stoel een verstelbare rugleuning met een hoek van 100-110 graden?
• Zit er een verstelbare lendesteun die precies aansluit op je onderrug?
• Zijn de armleuningen in hoogte en breedte verstelbaar?
• Is de zitting de juiste diepte voor jouw lichaam?
• Is de gasveer stabiel en soepel verstelbaar?
• Heeft de stoel een stabiele voet met vijf zwenkwielen?

Heb je meer dan drie keer ‘nee’ geantwoord? Dan is het tijd voor actie.

Een ARBO-veilige bureaustoel voldoet aan de NPR 1813 norm. Deze norm stelt eisen aan de instelbaarheid, stabiliteit en ergonomie van de stoel. Twijfel je of jouw werkplek aan de eisen voldoet? Check het hier, schakel een ergonomisch adviseur in of neem contact op met je werkgever Onthoud dat je lichaam het kostbaarste bezit is dat je hebt.

Een ergonomische bureaustoel vervangt geen medisch advies. Raadpleeg altijd je arts bij ernstige klachten.

Een goede bureaustoel is geen luxe, maar een noodzaak. Investeer in je gezondheid en kies voor een stoel die voldoet aan de ARBO-normen.

Je rug zal je dankbaar zijn.