Hoe Draag Je Zorg voor een Thuiswerkplek als Werkgever?

H
Henry Dijkman
Ergonomie-expert
ARBO Normen & Wetgeving (NPR 1813) · 2026-02-15 · 11 min leestijd

Wat je nodig hebt voor een veilige en gezonde thuiswerkplek

Je hebt als werkgever een wettelijke zorgplicht. Dat betekent dat je moet zorgen voor een veilige en gezonde werkplek, óók als die in de woonkamer staat. De Arbowet eist dit. De NPR 1813 geeft hier concrete invulling aan. Dit is geen vrijblijvend advies. Het is een verplichting die je serieus moet nemen. De basis is simpel: je regelt de juiste materialen en afspraken. De volgende materialen zijn essentieel om te starten. Denk aan een goed bureau, een ergonomische stoel en een laptopstandaard. Een los toetsenbord en muis horen daar ook bij. Een daglichtlamp is cruciaal voor voldoende licht. Een akoestische scheidingswand of vloerbedekking helpt tegen galm. Tot slot een koolmonoxidemelder en CO2-meter voor de luchtkwaliteit. Zonder deze basis ben je direct in overtreding.

Stap 1: Inventariseer de werkplekken en risico’s

Je start met een inventarisatie. Dit is geen administratieve rompslomp. Het is je eerste verdedigingslijn bij een ongeval. Vraag je werknemers om de werkplek te fotograferen. Stuur een digitale vragenlijst rond over de huidige situatie. Check of er sprake is van een vaste werkplek of een flexplek. De eisen verschillen per situatie. Een flexplek moet voldoen aan de zelfde basisnormen, maar met draagbare oplossingen. Deze inventarisatie moet binnen twee weken na de start van het thuiswerken klaar zijn. Besteed hier maximaal 2 uur per werknemer aan. De meeste fouten worden gemaakt door te vertrouwen op een mondelinge 'ja'. Je moet visueel bewijs hebben. Kijk naar de volgende punten tijdens de inspectie:

Veel werkgevers maken de fout om alleen te vragen of het 'goed gaat'. Dat is een valkuil. Een werknemer zegt niet snel dat zijn stoel kapot is of dat hij hoofdpijn krijgt van het licht.

Je moet actief doorvragen. Gebruik een gestandaardiseerd format voor de rapportage.

Zorg dat elke stap wordt gedocumenteerd. Dit beschermt jou en je medewerker.

Een veelgemaakte fout is het negeren van de psychosociale belasting. Thuiswerken kan eenzaam zijn. Dit valt onder de Arbowet.

Vraag expliciet naar de werkdruk en het contact met collega’s. Doe dit in een aparte sectie van je vragenlijst.

Dit voorkomt verzuim door burn-out klachten later.

Stap 2: Zorg voor de juiste ergonomische uitrusting

Nu je de risico’s kent, moet je materiaal leveren. Je kunt niet verwachten dat een werknemer zelf een bureaustoel van €800 koopt. De wet bepaalt dat jij de middelen verstrekt die nodig zijn om gezond te werken. De focus ligt op de 'triade': stoel, bureau en beeldscherm. Elk onderdeel moet kloppen. Als één schakel faalt, ontstaat er klachten. Begin met de bureaustoel. Een goede stoel heeft minimaal vijf verstellingen: zithoogte, zitdiepte, lendesteun, armleuningen en hoek van de zitting. De zithoogte moet verstelbaar zijn tussen 42 en 53 cm. De zitdiepte moet minimaal 40 cm zijn voor goede dijbenensteun. De lendesteun moet in hoogte en diepte verstelbaar zijn. Zonder deze instellingen is de stoel ongeschikt voor een werkdag van 8 uur.

Het bureau is de volgende stap. Een standaard eettafel is vaak te laag (70 cm).

De ideale werkhoogte is 72 tot 76 cm. Is het bureau niet in hoogte verstelbaar? Gebruik dan een laptopstandaard en een los toetsenbord.

De bovenkant van het scherm moet op ooghoogte staan. Dit voorkomt een 'nekhouding' (kijken naar beneden).

De afstand tot het scherm is cruciaal: minimaal 50 cm, maximaal 70 cm. Veel werkgevers kiezen voor een goedkope laptopstandaard van aluminium. Dit is vaak instabiel en niet in hoogte verstelbaar. Pivot naar een bureauverhoger of een elektrisch zit-sta bureau.

Een elektrisch bureau (vanaf €400) is de investering waard. Het stimuleert beweging. Zorg dat de knieën niet tegen het bureau aan komen.

Er moet minimaal 60 cm beenruimte zijn.

Deze zorgt voor een natuurlijke handpositie (handshake). Het toetsenbord moet vlak liggen, niet omhoog staan (polssteunen zijn vaak schadelijk).

De afstand tot de rand van het bureau is belangrijk: zorg dat je ellebogen een hoek van 90 graden hebben. Dit ontlast de schouders. Veelgemaakte fouten bij de aanschaf zijn te kleine bureaus.

Een standaard bureau van 120 cm breed is te krap voor een monitor, toetsenbord en muis. Minimaal 140 cm breed is nodig voor een ergonomische opstelling.

Ook het materiaal van de stoel is belangrijk. Mesh (gaasstof) ademt beter dan stof, wat zweetvoeten en huidirritatie voorkomt.

Stap 3: Regelen van licht, lucht en geluid (NPR 1813)

De NPR 1813 gaat over de kwaliteit van de binnenlucht en het klimaat. Een thuiswerkplek voldoet hier vaak niet aan. De CO2-concentratie mag niet boven de 1200 ppm (parts per million) uitkomen. Dit meet je met een CO2-meter. Een werknemer moet deze zelf kunnen aflezen. Zonder meter is er geen zicht op de ventilatie. Ventileren is geen optie, het is een eis. Een veelgemaakte fout is het vertrouwen op mechanische ventilatie thuis. Thuis heeft bijna niemand een WTW-unit (Warmte Terug Win). Je moet dus handmatig ventileren. Dit betekent ramen openzetten. Advies: elke 45 minuten 5 minuten ramen open. Bij een CO2-waarde boven de 1200 ppm moet dit direct gebeuren. De werkgever is verantwoordelijk voor het instrueren hiervan.

Naast lucht is licht essentieel. Een slechte verlichting veroorzaakt hoofdpijn en vermoeidheid.

De NPR eist voldoende daglicht. Is dat er niet?

Dan is kunstlicht nodig met een goede kleurweergave (CRI > 80). Gebruik een bureaulamp met een lichtsterkte van minimaal 500 lux op het werkblad. Plaats de lamp links (voor rechtshandigen) of rechts (voor linkshandigen) om schaduw te voorkomen.

Let op de kleurtemperatuur. Koud wit licht (6000K) werkt stimulerend maar kan storend zijn 's avonds. Warm wit licht (3000K) is ontspannend maar maakt slaperig. Een daglichtlamp van 4000K is het beste compromis voor een werkplek.

Zorg dat het licht niet in de ogen schijnt of reflecteert op het scherm.

Gebruik een lamp met een kap die het licht filtert.

Een akoestisch slechte kamer (beton, gladde muren) zorgt voor galm. Dit verhoogt de cognitieve belasting. De NPR adviseert een nagalmtijd (RT60) van maximaal 0,4 seconden in een kantoorruimte.

Thuis is dit vaak 1 seconde of meer. Dit is ongeschikt voor telefonisch overleg of concentratiewerk.

Je hoeft geen dure studio te bouwen. Een vloerkleed van 10 m² verlaagt de galm aanzienlijk. Een wandpaneel van kurk of akoestisch schuim helpt ook.

Zorg dat de werknemer geen last heeft van omgevingsgeluiden (buren, verkeer). Gebruik noise-cancelling koptelefoons als isolatie niet lukt. Dit is een acceptabele maatregel volgens de wet.

Stap 4: Risicogroepen en specifieke maatregelen

Niet iedereen heeft dezelfde behoeften. De zorgplicht vereist maatwerk voor risicogroepen. Denk aan werknemers met een arbeidsbeperking, zwangere werknemers of ouderen. Ook chronisch zieken vallen hieronder. Een standaard oplossing werkt hier vaak niet. Je moet een individuele risico-inventarisatie (IRI) doen voor deze groepen. Een zwangere werknemer heeft extra eisen. De zithouding verandert door de groeiende buik. Een bureaustoel met een zitdiepteverstelling is essentieel. Ook de CO2-waarde is kritiek. Een hogere CO2-waarde (boven 1000 ppm) kan misselijkheid veroorzaken. Zorg voor extra ventilatie. De werknemer moet vaker pauzeren. De werkgever moet de werkdruk hierop aanpassen.

Veelgemaakte fouten bij risicogroepen is het 'afvinken' van een formulier zonder fysieke check.

Een fysiotherapeut of ergonoom inschakelen is vaak nodig. Dit is geen kostenpost, maar een investering in duurzame inzetbaarheid.

De kosten voor een ergonomische stoel (€300) zijn lager dan de kosten voor een zieke werknemer (€250 per dag). Belangrijk is dat de werkgever zijn zorgplicht bij thuiswerken nakomt. Een ander aandachtspunt is de mentale belasting. Thuiswerken kan leiden tot eenzaamheid.

De werkgever moet zorgen voor voldoende contactmomenten. Dit valt onder de psychosociale arbeidsbelasting (PSA).

Plan wekelijks een videogesprek in. Bespreek niet alleen werk, maar ook het welzijn. Dit is onderdeel van je zorgplicht

Stap 5: Onderhoud, controle en nazorg

Een thuiswerkplek is geen statisch geheel. De stoel slijt, de verlichting veroudert en de luchtkwaliteit verandert. Je moet als werkgever periodiek controleren of de normen nog gehaald worden. Dit doe je via een digitale checklijst. De frequentie is minimaal één keer per jaar. Bij klachten of wijzigingen in de gezondheidssituatie moet je eerder acteren. De controle moet concreet zijn. Vraag niet alleen "doet de stoel het nog?". Vraag: "Is de zitting nog stabiel?", "Werkt de lendesteun nog?", "Is de CO2-meter gekalibreerd?". Een CO2-meter moet jaarlijks gekalibreerd worden. Dit voorkomt meetfouten. Een afwijkende meetwaarde leidt tot verkeerde ventilatieadviezen.

Een veelgemaakte fout is het vergeten van de evaluatie. De werknemer moet kunnen melden dat iets niet werkt.

Zorg voor een laagdrempelig meldpunt. Dit kan een e-mailadres zijn of een formulier. Reageer hierop binnen 48 uur.

Stilte betekent dat je als werkgever faalt in je zorgplicht. Denk ook aan een eventuele thuiswerkvergoeding.

Een snelle oplossing voorkomt langdurig verzuim. Sluit af met een documentatieplicht. Bewaar alle rapporten, vragenlijsten en aankoopbewijzen. Bij een ongeval of inspectie door de Arbodienst moet je kunnen aantonen dat je je zorgplicht bent nagekomen.

Zonder bewijs ben je in het nadeel. Zorg dat alles digitaal en goed vindbaar is. Dit bespaart stress achteraf.

Verificatie-checklist: Thuiswerkplek Zorgplicht

Gebruik deze checklist om te controleren of je voldoet aan de Arbowet en NPR 1813. Vink elk punt af. Bij een 'Nee' moet je direct actie ondernemen. Deze checklist is jouw hulpmiddel om grip te houden op de zorgplicht. Print deze uit of gebruik hem digitaal. Fysieke Uitrusting Licht en Klimaat Luchtkwaliteit (NPR 1813) Akoestiek Veiligheid en Welzijn

Gezondheidsdisclaimer Een ergonomische bureaustoel vervangt geen medisch advies. Raadpleeg altijd je arts bij ernstige klachten.

De zorgplicht van de werkgever is ondersteunend, niet genezend. Blijven klachten aanhouden?

Is een NPR 1813 stoel verplicht? Schakel een bedrijfsarts in.

Volgende stap
Lees het complete overzicht
ARBO regels voor bureaustoelen: Alles wat je moet weten (2026) →
H
Over Henry Dijkman

Henry is ergonomie-expert met 15 jaar ervaring in werkplek optimalisatie. Hij heeft honderden kantoren en thuiswerkers geholpen met de juiste bureaustoel en deelt zijn kennis op HenryDijkman.